Warning: array_key_exists() expects parameter 2 to be array, null given in /home/malekz/domains/malekzadeh.me/public_html/wp-content/themes/marketing-expert/functions.php on line 109

Warning: array_key_exists() expects parameter 2 to be array, null given in /home/malekz/domains/malekzadeh.me/public_html/wp-content/themes/marketing-expert/functions.php on line 109

Warning: array_key_exists() expects parameter 2 to be array, null given in /home/malekz/domains/malekzadeh.me/public_html/wp-content/themes/marketing-expert/functions.php on line 109
بلاگ شخصی مهدی ملک‌زاده
وبلاگ شخصی
مهدی ملک‌زاده
بلاگ شخصی‌ام را پس از مدت‌ها و در این آدرس راه‌اندازی کردم تا خلوت‌گاهی باشد برای آن‌چه در ذهنم می‌گذرد. از تکنولوژی و بازاریابی و سئو گرفته تا سیاست و جامعه و فرهنگ و هنر و دیگر مشغولیات فکری‌ام.
کسب‌وکار اینترنتی

سرمایه‌گذارهای ایران در خواب مسکن و خودرو؛ خارجی‌ها در حال قرق بازار وب

سرمایه‌گذارهای ایران در خواب مسکن و خودرو

چند روز پیش در لینکدین مطلبی گذاشتم و از این گفتم که سرمایه‌گذارهای خارجی در فضای پسابرجام، به روش‌های مختلف در حال ورود علنی یا غیرعلنی به کسب‌و‌کارهای وب ایران هستند؛ در حالی که سرمایه‌دارهای ایرانی، هنوز نه تنها اعتمادی به کسب‌و‌کارهای تحت وب ندارند، که اصولا اهمیتی به شناسایی این بازار دست‌نخورده -یا حداقل کم‌تر دست‌خورده- نمی‌دهند.

این پیام با واکنش چند دوست لینکدینی مواجه شد که: «کو؟! اصلا کی گفته که سرمایه‌گذار خارجی علاقه‌ای به مشارکت در پروژه‌های استارتاپی ایرانی‌ها دارد؟»

حرف‌های درگوشی و ذهنیت کلی که برای بنده شکل گرفته است، چنین نشان می‌دهد که در شرایطی که حجم تحریم‌های مستقیم و غیرمستقیم فضای سایبری ایران، قدری کاسته شده، خیلی بدیهی‌ست که سرمایه‌گذارهای خارجی به دنبال شراکت در کمپانی‌های تحت وب ایرانی باشند. اخبار سرمایه‌گذاری‌ها را هم این‌طرف و آن‌طرف همه‌ی ما می‌شنویم. درست است که هنوز فضای وب ایران به قدری امن و آرام نیست که سرمایه‌ها را با نهایت شدت و حدت به خودش جذب کند، اما حجم سرمایه‌گذاری‌های خارجی، ابدا رقم کمی نیست. این که چرا در عین این که بسیاری تحریم‌های مرتبط ظاهرا برداشته شده‌اند، اما هم‌چنان سرمایه‌گذارها، آن‌طور که باید و شاید و آن‌طور که بازار وب ایران ظرفیتش را دارد، به سمت سرمایه‌گذاری‌های کلان کشیده نشده‌اند، خودش دلایل و متغیرهای بسیاری دارد. از فاکتورهای فنی و کمبودهای زیرساختی بگیرید، تا ابهام‌های بعضا سیاسی.

investing-returns

اما با همه‌ی این حرف‌ها، باز هم حجم سرمایه‌گذاری‌های خارجی در وب ایران، آن‌قدرها کم نیست. درست است که سرمایه‌گذاری‌های خارجی که همین حالا در نفت و گاز و خودروی ایران در حال انجام است، در مقایسه با حجم سرمایه‌ی در گردش استارتاپ‌های ایرانی، بسیار بسیار گسترده‌تر است، اما چه از لحاظ درصد سهم خارجی‌ها در استارتاپ‌های ایران و چه از نظر مبلغ ریالی این سرمایه‌گذاری‌ها، اتفاق‌های بزرگی رخ داده و اتفاق‌های بزرگ‌تری در حال رخ دادن است. در کشور ما، شرکت‌ها عادت ندارند، مسائل مالی خودشان را روشن و شفاف در اختیار مردم قرار بدهند، اما دورادور می‌شود فهمید که بسیاری از اسم‌های درشت وب ایران، با مشارکت خارجی‌ها رشد کرده‌اند. آواتک، که شتاب‌دهنده‌ی شماره یک ایران است، ظاهرا حجم قابل توجهی مشارکت خارجی در خودش دارد. شتاب‌دهنده‌ای که استارتاپ‌های بسیاری را در مجموعه‌ی خود راه‌اندازی کرده است. یا در موردی دیگر، همین چند وقت پیش، فاینشنال تایمز در مقاله‌ای مدعی شد که Rocket Internet، مالک شرکت ایده نوین تجارت روماک است؛ شرکتی که فروشگاه بامیلو را در اختیار دارد. که البته، رامتین منزهیان، مدیرعامل این فروشگاه، تکذیب کرد. اما نمی‌شود از ادعای فاینشنال تایمز به این سادگی گذشت. و یا آخرین خبری که شخصا در همشهری آنلاین شنیدم، می‌گوید شرکت سرمایه‌گذاری توسعه صنعتی ایران که ۱۵ درصد از سهام شرکت نوین‌اندیشان سرآوا پارس (سهام‌دار عمده‌ی دیجی‌کالا، کافه بازار و ای‌نتورک) را در اختیار داشته است، حدود ۸ درصد از سهامش را به سرمایه‌گذاران سوئدی فروخته است. ارزش این سهام ۶ میلیون و ۳۷۷ هزار و ۹۱۷ یورو برآورد شده که بناست تا پایان سال ۲۰۱۶ میلادی، در ۴ مرحله به شرکت سرمایه‌گذاری توسعه صنعتی ایران پرداخت شود. جدا از این‌ها، همین راکت اینترنت که ظاهرا تحت عنوان روماک در ایران فعالیت می‌کند، استارتاپ‌های دیگری از جمله بدوفود، زودفود، اسنپ و موزاندو را نیز در اختیار دارد. لازم به ذکر است شرکتی که ظاهرا مالک ایده نوین تجارت روماک است، شرکتی‌ست با سرمایه‌گذاری مشترک Rocket Internet آلمانی و هولدینگ MTN Group افریقای جنوبی که سهام‌دار MTN Irancell نیز هست. نام این شرکت مشترک که به شکل پنجاه پنجاه، در اختیار راکت اینترنت و ام‌تی‌ان است، MEIH می‌باشد که توسط این دو شرکت بزرگ، مشخصا برای سرمایه‌گذاری در استارتاپ‌های خاورمیانه تاسیس شده است. شرکت MEIH، سهام‌دار و مالک استارتاپ‌های بسیار بزرگی در خاورمیانه است؛ کمپانی‌هایی از قبیل EasyTaxi، Namshi، HelloFood و Lamudi. جالب است که قالب وب‌سایت HelloFood بسیار شبیه به تمپلیت زودفود ایران است. شرکت‌هایی که در عین تکذیب رامتین منزهیان، ظاهرا هر دو توسط تیم یکسانی طراحی و اجرا شده‌اند! (هم‌چنین برای مشاهده‌ی منابع اطلاعات مذکور، علاوه بر لینک‌های بالا، می‌توانید به مقاله‌ای از وب‌سایت آلمانی Gruenderszene.de و همین‌طور مطلبی از TechCrunch نیز مراجعه کنید.)

foreign-investment

همه‌ی این‌ها را گفتم تا به این برسم که برخلاف تصور سرمایه‌گذارهای ایرانی، حجم سرمایه‌گذاری‌های خارجی در وب ایران نه تنها کم نیست که هر روز بر آن افزوده نیز می‌شود. دلیل این که خارجی‌ها بعضا چراغ خاموش وارد شده‌اند را می‌توان در مسائل بسیاری جست. نمی‌دانم. من اقتصاددان یا سرمایه‌گذار نیستم. اما حس می‌کنم شاید یکی از این دلایل غیرعلنی بودن ورود رقبای خارجی، همین باشد که سرمایه‌دارهای ایرانی متوجه فرصت‌های بازار نشوند. طبیعی‌ست وقتی ایرانی‌ها ببینند که بازار دارد توسط خارجی‌ها تصرف می‌شود، بیکار نمی‌نشینند. اما این‌طوری، سرمایه‌دارهای ایرانی تا زمان لازم در خواب همان سرمایه‌گذاری‌های مسکن و خودرو باقی می‌مانند و زمانی که سرمایه‌های اندک اولیه‌ی خارجی‌ها، به لطف بازار بکر و نیروی کار پرانرژی و ارزان، به هولدینگ‌های چند بیلیون دلاری تبدیل بشود، تازه همه می‌فهمند که دنیا به کدام سمت می‌رفته و ما در کدام بیراهه بیخودی ول می‌چرخیده‌ایم.

بازار ایران هر مشکلی که دارد و هر قدر که ریسکی و پرخطر هم باشد، به قدری دست‌نخورده و بکر است که هر صاحب سرمایه‌ی خوش‌فکری را به جنب‌و‌جوش خواهد انداخت. سرمایه و سرمایه‌گذار خارجی، بسیار هم لازم و مفید است؛ اما باختن قافیه به خارجی‌ها، یک‌جورهایی تقدیم کردن بازار به غیرخودی‌هاست. بیرون رفتن پول از جیب من و شماست.

بیشتر بخوانید
سیاست شخصی

ابر و باد و مه و خورشید و فلک، همه می‌خواهند که ایران نمانیم

ابر و باد و مه و خورشید و فلک می‌خواهند که این‌جا نمانیم

نمی‌دانم از کجا شروع شد. اما حدودا تا ۲ سال پیش، هیچ حسی به مهاجرت نداشتم. با خودم می‌گفتم چطور می‌شود خانه را ول کرد، خانواده را ول کرد، زندگی، و وطن را ول کرد؟ چطور می‌شود زندگی‌ات را رها کنی و به جایی بروی که هیچ سنخیتی با تو ندارد؛ هیچ چیزش مال تو نیست، برای تو نیست، شبیه تو نیست.

اما حالا، از ۲ سال پیش به این سمت، این نگاه تغییر کرده است. حالا به مرحله‌ای رسیده‌ام که از خودم می‌پرسم: واقعا اگر بروم چه؟ جدا اگر مهاجرت کنم چه می‌شود؟ نمی‌دانم چند سال دیگر به کجا خواهد رسید، اما اگر همین فرمان را جلو ببرم، احتمالا این بلاگ را چند سال دیگر، از ینگه دنیا آپدیت خواهم کرد.

بیشتر بخوانید
شخصی

اوستا بنای بی‌عرضه؛ و معضل نیروی کار کم‌سواد در شرکت‌های آی‌تی

اوستا بنای بی‌عرضه؛ و معضل نیروی کار کم‌سواد در شرکت‌های آی‌تی

چند وقتی هست که درگیر بنایی و ساختن یک آلونک هستم. این وسط تجربه‌های جالبی به دست آوردم. با این که رشته‌ی دانشگاهی‌ام عمران و «کارهای عمومی ساختمان» بوده، اما تجربه‌ی خانه ساختن و اصطلاحا پیمانکاری ساختمانی نداشتم. اما این خانه ساختن چیزهای زیادی به من یاد داد. با یک عده برخورد کردم که قبلا ندیده بودمشان. رفتارها، هنجارها و عادت‌های کاری و شخصی جدیدی در این قشر دیدم و فهمیدم که بی‌تعارف، معمولا با پایین آمدن سطح شغلی آدم‌ها، سطح فهم و درک عمومی و به خصوص فرهنگ اجتماعی‌شان هم تنزل می‌کند. من پدربزرگ خودم از سمت مادری اوستا بنا بوده و قصدم صرفا موشکافی تئوریک موضوع است و نه توهین به اشخاص و اقشار؛ که خودم را در اندازه‌ی چنین صحبت‌هایی نمی‌بینم. اما حالا نمی‌خواهم درباره‌ی این بُعد از ماجرا صحبت کنم. فقط همین‌قدر بگویم که هرچه بیش‌تر گشتم، بیش‌تر فهمیدم که در لایه‌های شغلی این‌چنینی، فرهنگ اجتماعی و اخلاق کاری و بدهیات زندگی «انسانی» کم‌تر یافت می‌شود.

بیشتر بخوانید
تکنولوژی کسب‌وکار اینترنتی

ایرانی‌های دروغکی سیلیکون ولی

Entrepreneur

امید کردستانی [توییتر، لینکدین، گوگل‌پلاس، فیس‌بوک]، مدیر باسابقه‌ی سیلیکون ولی، چند روز پیش‌تر، مدیر اجرایی توییتر شد. او که در تهران متولد شده و حالا، برخلاف ظاهر جوانش، ۵۲ سال، سن دارد، همیشه، بین ایرانی‌ها، به عنوان یک چهره‌ی مهم و پرنفوذ در فضای تکنولوژی دنیا شناخته می‌شده. مخصوصا از چند سال پیش که مجددا به گوگل برگشته است، ما در ایران، بیش‌تر با او آشنا شدیم. خیلی از ما، یک حس غرور و افتخار نسبت به نام‌داران ایرانی حاضر در سیلیکون ولی داریم و این به نظر من یک احساس سطحی‌ست که از کمبودهای بی‌شمار ما در ایران نشات می‌گیرد.. متاسفانه فضای کشور ما از هر وجهی که نگاه کنیم، پر است از دست‌اندازها و موانع و تر‌س‌ها و بی‌اعتمادی‌هایی که یک کارآفرین را از حضور و فعالیت، می‌ترساند. از این رو، خیلی منطقی است که گستره‌ی وسیعی از قشر الیت و نخبه‌ی ممکلت، در کشورهای دیگر مشغول به کار و زندگی باشند. بزرگان زیادی مثل امید کردستانی هستند که از نگاه ما، ایرانی حساب می‌شوند و خیلی‌هایمان به آن‌ها و افتخاراتشان می‌بالیم.

بیشتر بخوانید
تکنولوژی

دراپ تست؛ آزمایش کاربردی یا کم‌مایگی تکنولوژیک!؟

drop test

دراپ‌تست‌ها یا همان تست‌های سقوط، اتفاق جدیدی در دنیای تکنولوژی نیستند، اما در ایران، تا جایی که من می‌دانم، این تست‌ها را وبلاگ دیجیاتو برای اولین بار اجرایی کرد و تا امروز هم، ویدئوهای دیدنی و جذابی در این زمینه تدارک دیده است.

من با این‌که دراپ‌تست‌های بسیاری دیده‌ام، اما به شخصه چندان میانه‌ی خوبی با این کار ندارم. سوال این‌جاست که دراپ‌تست چطور ممکن است -حتی ذره‌ای- به انتخاب خریدار کمک کند؟ با توجه به تفاوت‌هایی که شرایط این تست‌ها ممکن است با شرایط طبیعی داشته باشد، کاربرد واقعی این آزمایشات چیست؟ آیا نتایج دراپ‌تست‌ها از لحاظ علمی و منطقی قابل اعتنا هستند؟ آیا دراپ‌تست‌ها صرفا جنبه‌ی سرگرمی دارند؟

بیشتر بخوانید
سیاست کسب‌وکار اینترنتی

از ماست که بر ماست، نه از دیگران بر ما

iran sanctions

مصاحبه‌ای از آقای حسام میرآرمندهی، مدیرعامل کافه بازار دیدم که ظاهرا اوایل مرداد ماه با خبرگزاری فارس صورت گرفته است و من در ناملیک آن را شنیدم. ایشان در این مصاحبه فرموده‌اند که نباید برای خارجی‌ها فرش قرمز پهن کنیم و گفته‌اند حالا که تحریم‌ها قرار است تق و لق بشوند، آن‌هایی که ما را اذیت و به ما بی‌احترامی کرده‌اند نباید به راحتی به بازار امروز ایران دسترسی داشته باشند.

بیشتر بخوانید
شخصی

من، زندگی و بلاگ جدید

blogging

آدمیزاد موجود بسیار پیچیده‌ای‌ست. نه می‌داند از کجا آمده، نه می‌فهمد به کجا می‌رود. آن هم چنین شتابان!

بعضی هستند که از زندگی می‌برند و تارک دنیا می‌شوند که یعنی ما از این عالم بی در و پیکر هیچ نمی‌خواهیم؛ و در آن سر طیف، برخی دیگر چنان به ولوله‌ی زندگی تن داده‌اند که فکر و ذکرشان ثانیه‌ای از مال‌اندوزی و روزمرگی‌های کسالت‌آور دور نمی‌شود.

عاقله مردان می‌گویند که بین این دو بایستید تا کامروا باشید! من نمی‌دانم.

بگذریم… بنا ندارم فلسفه‌بافی کنم. فقط نمی‌دانستم برای شروع بلاگ جدیدم چه بنویسم که خودم را معرفی کرده باشم.

بیشتر بخوانید